ستارهشناسان آمریکایی با همکاری مهدی زمانی، دانشمند ایرانی، موفق به ارائه تصویری تازه و خیرهکننده از دنبالهدار میانستارهای 31/اطلس در مسیر حرکت آن به سمت بخش داخلی منظومه شمسی شدند. این تصویر توسط تلسکوپ جمینای در هاوایی ثبت شده و نمایی دقیق از این دنبالهدار تازهکشفشده را در حالی که از فاصله حدود 465 میلیون کیلومتری زمین عبور میکرد، به نمایش میگذارد. کشف این جرم آسمانی توجه جامعه علمی را به دلیل ماهیت میانستارهای و اهمیت آن در مطالعه منشأهای خارج از منظومه شمسی جلب کرده است.
به گزارش رسانه اخبار فناوری تک فاکس، دنبالهدار 31/اطلس ابتدا در تاریخ اول ژوئیه توسط سیستم هشدار آخرین برخورد سیارک زمینی شناسایی شد. این سومین جرم میانستارهای کشفشده تاکنون محسوب میشود؛ اجسامی که منشأ آنها خارج از منظومه شمسی است. نام مهدی زمانی نیز در فهرست اعضای تیم پردازش تصویر این دنبالهدار دیده میشود که نقش مهمی در ارائه این نمای تازه داشته است.
مارتین استیل، مدیر برنامه رصدخانه بینالمللی جمینای، در اینباره گفت: «حساسیت و توانایی برنامهریزی سریع رصدخانه جمینای، امکان ثبت و تحلیل اولیه حیاتی را درباره این دنبالهدار میانستارهای فراهم کرد. ما منتظر انبوهی از دادهها و یافتههای جدید هستیم، زیرا این جرم آسمانی در ادامه مسیر طولانی و سرد خود میان ستارگان، با نور خورشید گرم خواهد شد.» چنین رصدهایی فرصتی کمنظیر برای مطالعه مواد اولیه سازنده منظومههای سیارهای فراتر از مرزهای منظومه شمسی فراهم میکند.
دنبالهدار 31/اطلس با قطر تخمینی 20 کیلومتر، از نظر اندازه بسیار بزرگتر از دو جرم میانستارهای پیشین یعنی 1I’Oumuamua در سال 2017 و 2I/Borisov در سال 2019 است. این ویژگی آن را به هدفی ارزشمند برای تحقیقات اخترشناسی تبدیل کرده است. تصاویر ثبتشده توسط تلسکوپ جمینای نشان میدهند که هسته یخی این دنبالهدار درون ابری از گاز و غبار پنهان شده است. شواهد اولیه حاکی از آن است که این دنبالهدار احتمالاً یکی از قدیمیترین اجرام کشفشده از نوع خود است که ممکن است منشأ آن به قرص متراکم بیرونی کهکشان راه شیری بازگردد و حتی قدیمیتر از خود منظومه شمسی باشد.
طبق محاسبات انجامشده، دنبالهدار 31/اطلس در تاریخ 30 اکتبر به نزدیکترین فاصله خود از خورشید خواهد رسید و در فاصله 210 میلیون کیلومتری، یعنی کمی درون مدار مریخ، عبور خواهد کرد. در ماه دسامبر نیز این دنبالهدار از فاصله حدود 270 میلیون کیلومتری زمین گذر میکند. با این حال، کارشناسان تأکید دارند که هیچگونه تهدیدی برای سیاره ما وجود ندارد.
مدار بسیار خارج از مرکز این دنبالهدار نشان میدهد که این نخستین و آخرین بازدید آن از منظومه شمسی خواهد بود. به دلیل همین ویژگی، ستارهشناسان در سراسر جهان تلاش میکنند با استفاده از طیف وسیعی از تلسکوپها، این فرصت کوتاه را برای مشاهده و مطالعه دقیق این دنبالهدار از دست ندهند، پیش از آنکه بار دیگر به اعماق فضای میانستارهای بازگردد.