در یک مطالعه نوآورانه بینالمللی که با همکاری محققان دانشگاه دورام در بریتانیا انجام شده، رابطه مستقیمی میان تغییرات اقلیمی و افزایش مقاومت آنتیبیوتیکی در باکتریهای موجود در خاک شناسایی شده است. یافتههای این پژوهش حاکی از آن است که روند گرم شدن زمین میتواند بهطور معناداری به گسترش مقاومت دارویی در جوامع میکروبی خاک دامن بزند. چنین پدیدهای تهدیدی جدی برای بهداشت جهانی به شمار میآید؛ چرا که افزایش مقاومت آنتیبیوتیکی میتواند مقابله با بیماریهای عفونی را با دشواری بیشتری مواجه سازد و زمینه را برای بروز همهگیریهای پیچیدهتر فراهم کند.
به گزارش رسانه اخبار فناوری تک فاکس، بالا رفتن دمای متوسط جهانی منجر به افزایش چشمگیر فراوانی ژنهای مقاومت آنتیبیوتیکی در میکروبهای خاک میشود. این ژنها نقش کلیدی در کاهش تأثیر آنتیبیوتیکها بر باکتریها ایفا میکنند و درنتیجه، خطر بروز عفونتهایی با مقاومت بالا به درمانهای دارویی را افزایش میدهند. پژوهشگران هشدار میدهند که برخی از این ژنها بهطور بالقوه میتوانند به باکتریهای بیماریزا منتقل شوند و موجب گسترش عفونتهایی شوند که با درمانهای رایج قابل مهار نیستند.
مطالعه مذکور با بهرهگیری از ترکیبی از دادههای میدانی، تجزیه و تحلیلهای متاژنومیک پیشرفته و آزمونهای دقیق آزمایشگاهی به این نتیجه رسیده است که دمای بالاتر، نه تنها بقای باکتریهای مقاوم به دارو را افزایش میدهد بلکه به فرآیند تکامل و تطبیقپذیری آنها نیز سرعت میبخشد. بسیاری از این باکتریها منشأ محیطی دارند، اما بهراحتی میتوانند وارد زنجیرههای انسانی و حیوانی شده و زمینهساز انتقال بیماریهای مقاوم به آنتیبیوتیک شوند.
از نگاه کارشناسان این پژوهش، روند فعلی گرم شدن کره زمین، چالش تازهای را در مبارزه با مقاومت آنتیبیوتیکی پیش روی جامعه جهانی قرار میدهد. تاکنون بیشتر تمرکزها بر استفاده بیش از حد یا نادرست از آنتیبیوتیکها در حوزه بهداشت و دامپزشکی بوده، اما یافتههای اخیر نشان میدهند که عوامل محیطی نظیر تغییرات اقلیمی نیز نقشی تعیینکننده در تسریع این بحران دارند. از این رو، بررسی ارتباط میان اقلیم و مقاومت دارویی میتواند نقش مهمی در سیاستگذاریهای بهداشتی و زیستمحیطی آینده ایفا کند.